Носирхон тўра

Чор Русияси истибдодига қарши ва мамлакатимиз мустақиллиги учун курашнинг сарчашмаларида турган фидойилар орасида Носирхон тўра Саид Камолхон тўра ўғли номи алоҳида эътиборга эга. Носирхон тўра Туркистон миллий-озодлик ҳаракатининг йирик раҳбарларидан бири, юртда ном чиқарган таниқли уламо эди.

Батафсил...

Шайх Исмоил Махдум

Шайх Исмоил Махдум 1893 йил Наманган шаҳрида диний оилада таваллуд топдилар. Оталари Мулло Сотти Охунд Мулло Абдурозиқ Охунд ўғли ўз замонасининг машҳур уламоларидан бўлиб, Наманган шаҳрида узоқ йиллар Ҳазрати Ҳизр масжидида имомлик қилиб, масжид қошидаги мадрасада дарс ҳам берганлар. Оилада беш ўғил, уч қиз бўлиб, Исмоил Махдум иккинчи фарзанд эдилар. Акалари Иброҳим Махдум ва укалари Исҳоқ Махдумлар илм-соҳиблари бўлиш билан бирга мураттаб қорий сифатида Ўзбекистоннинг бир қанча масжидларида узоқ йиллар давомида имом-хатиблик вазифасида хизмат қилишган. Исмоил Махдум бошланғич маълумотни ўз оталари ва маҳаллий диний мактабда олдилар. Ўн уч ёшларида Намангондаги машхур Ғофир қори домлада Қуръони каримни тўла ҳатм қилиб, ёд олдилар ва кўзга кўринган ҳофизи Каломуллоҳлардан бўлдилар. Мулло Қирғиз мадрасасида таҳсил кўрган талабалар орасида ўзларининг зеҳн ва муҳофоза қувватлари билан ажралиб турар эдилар. Исмоил Махдум машҳур Собитхон Тўра ва бошқа устозларда тафсир, ҳадис, фиқҳ, сарфу наҳв ва балоғат фанларидан дарс олдилар.

Батафсил...

Cаид Қосим Андижоний

Саид Қосим Андижоний 1885 йили Андижон шаҳри яқинидаги Бўтақора қишлоғида туғилган. Дастлаб қишлоқ мактабида савод чиқарган. Сўнгра Андижондага машҳур "Жомеъ" мадрасасида ўқиган. Мулла Холиқберди Охун домла, Юнус Охун домла каби таниқли мударрислар қўлида таҳсил олди. Сўнгра отаси уни олдин Хўжанд, кейин Тошкент ва Бухоро мадрасаларига ўкишга юборди. Мадрасани битирган йигирма олти яшар йигит 1911 йили Ҳиндистонга кетди ва Банорас шаҳрида қўшимча таҳсил олди.

Батафсил...

Абдувоҳид қори Абдурауф қори ўғли

Абдувоҳид қори Абдурауф қори ўғли 1858 йили Тошкентда, машҳур олим оиласида таваллуд топди. Аввал оиласида, сўнг шаҳардаги мактаблардан бирида таълим олди. Кейинчалик Тошкент ва Бухоро мадрасаларида таҳсил кўриб, араб ва форс тилларини, исломий билимларни пухта эгаллади. Шунингдек, 1905 йилги рус инқилоби таъсирида замонавий билимларни, рус тилини ҳам ўргана бошлади. Шунинг учун ҳам уни 1906 йилда Туркистондан Россия давлат думасига аъзо қилиб сайлашди ва ўша йили Петербургда ўтказилган Бутун-россия мусулмонларининг қурултойида қатнашди.

Батафсил...

Сирожиддин Доғистоний – Лазгин домла

Сирожиддин ҳазратдай улуғ устоздан илм олиш насиб этгани учун Аллоҳга шукроналар айтаман. Алломаи замон барча исломий илмлар билимдони, тарих, жуғрофия, фалакиёт, фалсафадан бохабар бўлиш билан баробарида илм тарқатишга ҳарис, юртимизда ўзига хос мактаб яратган буюк бир сиймо эдилар.

Батафсил...

Иноятуллоҳ Лангарий

Иноятуллоҳ Лангарий милодий 1836 йили Саййид Улуғхўжа ибн Ниёзхўжа эшон хонадонида дунёга кедди. Отаси замонасининг етук олими, онаси ҳам илмли, мумтоз адабиётнинг чин мухлиси эди.

Батафсил...

Ҳасанали Аҳмадёров

Қатағон қилинганлар орасида маҳаллий олим ва арбоблардан ташқари, Татаристон ва бошқа ўлкалардан Ўрта Осиёга келиб қолган уламолар ҳам бор эди. Шулардан бири Тошкентдаги масжидлардан бирининг имом-хатиби  Ҳасанали Аҳмадёров эди.

Батафсил...

Абдурашид Иброҳимов

Ҳаёти ажабтовур воқеаларга бой бу фозил инсонни она ватани Татаристонда ва Туркияда яхши билишади. Шу қаторда Ўзбекистонда ҳам ёдга олиш учун етарли асос бор. У замона зайли билан Сибирга бориб қолган бухоролик ўзбек Умар афанди билан бошқирд қизи Афифа хонимнинг фарзанди бўлган. Абдурашид Иброҳимовнинг “Миръот” журнали 1903 йил 17-сонида эълон қилинган “Сибирия мусулмонлари” мақоласида айтилишича, XVII-XVIII асрларда Ўрта Осиёдан бир қанча оилалар Сибирга кўчиб борган ва ўзларини ўзбек ёки тожик эмас, балки бухороликлар деб аташган.

Батафсил...

Шайх Қутбиддин Ургутий

Мустабид тузумнинг дастлабки йиллари барча хусусий мулкдорлар каби Муҳиддин Валихоновнинг ҳам боғлари тортиб олинди. Ўзи тазйиқ остида қолди. Ёш Қутбиддин бошланғич маълумотни отаси Муҳиддин эшондан олди. Сўнг Ургутдаги мадрасада Худойберди Махсум, Асқархон эшондан илм ўрганди. 1917—1920 йиллари аввал Самарқанд, кейин Бухоро мадрасаларида таҳсил олди. 1937 йили шу ерда калхўзга аъзо бўлиб, уч йил боғбонлик қилди. 1942 йил 8 августида советларга қарши фаолият юргизяпти, деган туҳмат билан ўн йил қамоқ жазосига ҳукм қилинди ва жазони Қозоғистоннинг Оқтепа шаҳридаги қамоқхоналардан бирида ўтказа бошлади. Қутбиддин домла Қозоғистондан ташқари Сибир, Жанубий Ўринбурғ ва Ўролдаги ўрмонларда ҳам ишлади. Қамоқдалик пайти касаллик орттирди. Шифокорлар тавсияси билан 1943 йил 8 октябрда қамоқдан озод қилиниб, Ургутга қайтди, яна калхўзда ишлай бошлади.

Батафсил...

Қария Қуръон ўқирди. Шунинг учун ўлдирилди

«Биласанми, мен Туркияда қолишга қарор қилдим. Ҳа, қоламан, ва вақт ўтиб, немисларга ўхшаб натураллашиб (мослашиб – тарж.) кетаман. Бир сўз билан айтганда, ажойиб халқ экан, ва мен ҳар бир туркни севиб қолдим. Уларда қанчалар табиий олижаноблик, жасорат, одоб бор – ҳатто ўзимнинг малайлигимдан уялиб кетяпман. Тасаввур қилгин, уларда бизнинг энг катта кулфатимиз – ичкиликбозлик ва фоҳишабозлик йўқ… Кейин, уларда қари қизлар ҳам йўқ.

Батафсил...
RSS тасмасига обуна бўлиш